Istraživači konačno otkrili uzrok smrti Aleksandra Velikog

18:32, 26.10.2019.
Između 334. i 323. godine prije nove ere, veliki vojni komandant i kralj drevne grčke Kraljevine Makedonije stvorio je najveće carstvo u drevnom svijetu koje se protezalo od današnje Grčke, Bugarske i Turske do Sirije, Libana, Izraela, Egipta, Iraka, Irana, Indije i velikog dijela centralne Azije. I sve je to uradio do svojih ranih tridesetih godina.

Tim istraživača predvođen dr Tomasom Gerasimidisom sa Univerziteta Aristotel u Solunu završio je gotovo 25-godišnje mukotrpno istraživanje o posljednjim danima života Aleksandra Velikog, sa zaključkom da je osvajač umro od nekroze pankreasa, a ne od malarije, tifusa ili upale pluća, kako se ranije mislilo, piše grčki Sputnjik.

Dr Gerasimidis, iskusni profesor medicine, počeo je da proučava Aleksandrove posljednje dane 1995. godine, pažljivo analizirajući simptome bolesti koje je imao kralj Makedonije, a koje su opisali drevni istoričari, uključujući Arijana, koji se smatra jednim od najboljih izvora ovih podataka, kao i drugih — od Ptolomeja i Plutarha do Kvintusa Kurtijusa. On je svoj pristup nazvao "medicinom zasnovanom na dokazima".

Nakon pažljive analize, profesor je zaključio da je teška sepsa, nastala zbog akutne nekroze pankreasa, odnijela život neporaženom komandantu, uz ocenu da je bolest uzrokovao kamen u žučnoj kesi i zapovjednikova ljubav prema obilju hrane i alkohola.

- Simptome su karakterisali izuzetno jaki bolovi u trbuhu nakon bogatog obroka i vina, nakon čega je uslijedila groznica i tokom narednih četrnaest dana svakodnevno, progresivno i fatalno narušeno zdravstveno stanje - objasnio je dr Gerasimidis Sputnjiku.

Prema izvorima istraživača, prvog dana bolesti koja ga je zadesila u Vavilonu (današnjem Iraku), dok je planirao osvajanje Rima, Aleksandar je osjetio jake bolove u stomaku i imao je temperaturu, što je podstaklo ljekare da ga natjeraju da povraća i da ga kupaju hladnim kupkama.

Ali groznica, znojenje i drhtavica kod zapovjednika su se nastavili, i s vremenom se pretvorili u otežano disanje, iscrpljenost, žuticu i delirijum.

Poslije četrnaest dana, 13. juna 323. godine prije nove ere, Aleksandar Veliki je umro od teške sepse u 32. godini, zaključio je dr Gerasimidis.

Uporedo sa dijagnozom nekroze pankreasa, profesor je odbacio druge hipoteze o Aleksandrovoj smrti. Primjetio je, na primjer, da malarija obično ne uzrokuje smrt tako brzo ili sa simptomima viđenim u slučaju Aleksandra Makedonskog.

Zapaljenje pluća, sa druge strane, rijetko kada izaziva bolove u trbuhu. Istraživači su takođe isključili tifus i virus zapadnog Nila zbog nedostatka odgovarajućih simptoma.

Profesor je takođe odbacio nedavno predloženu teoriju da je Aleksandar oboleo od Gilijan Bareovog sindroma (GBS), rijetkog autoimunog poremećaja koji izaziva simptome u rasponu od slabosti u udovima do otkazivanja organa i potpune paralize. Naučnik je tvrdio da su visoka groznica i bolovi u trbuhu glavni simptomi koje je komandant ispoljavao, sudeći prema raspoloživim podacima, čime je teorija GBS-a odbačena. Štaviše, stav da je Aleksandar doživio početak paralize, zadržavajući svoje kognitivne funkcije, ne može biti tačan, jer su svi dostupni izvori ukazivali na progresivni gubitak svijesti.

Konačno, dr Gerasimidis osporio je i teoriju da je Aleksandar možda bio otrovan, rekavši da bi, s obzirom na jednostavne otrove dostupne u to vrijeme, kralj bio mrtav u roku od nekoliko sati, umjesto da živi u mukama narednih 14 dana.

Desetogodišnja osvajačka kampanja Aleksandra Velikog dovela je do širenja grčke kulture, jezika i uticaja na većem dijelu Bliskog istoka, Persijskog carstva, zapadne Azije i sejveroistočne Afrike. Njegova vladavina je pokrenula "helenistički period", tokom kojeg su udaljene teritorije koje su se prostirale na hiljade kilometara podlegle grčkom uticaju. Njegova zaostavština uključuje osnivanje više gradova uključujući Aleksandriju, Egipat, izgradnju velikih hramova i porast trgovine između Evrope i Azije.